Rosa Montero: Het absurde idee je nooit meer te zien (leesclub Pepingen)


Biografie: (bron: www.casacultural.nl)

Rosa Montero werd in 1951 geboren. Haar vader, Pascual Montero, was toen banderillero bij stierengevechten. Zijn bijnaam luidde El Señorito, het heertje. Na lang aandringen van zijn echtgenote trok hij zich terug van het stierenvechten en ging hij bij een steenfabriek werken. Rosa was toen vijf jaar oud.

Vanaf haar vijfde jaar was Rosa Montero door tuberculose langdurig aan haar bed gekluisterd. Tijdens die langdurige periode van afzondering voelde het kind zich eenzaam, zonder vriendinnetjes. Haar voornaamste bezigheden waren lezen en verhaaltjes schrijven. Zo werd al vroeg de basis gelegd voor haar liefde voor fantasie en literatuur.

In haar jeugd hield Rosa’s moeder haar dochter dikwijls voor dat zij ervoor moest zorgen dat haar leven er anders zou uitzien dan dat van haar moeder. Rosa volgde enkele universitaire studies en voorzag altijd in haar eigen levensonderhoud, dus ze stelde haar moeder niet teleur. Ze studeerde namelijk journalistiek en vervolgens psychologie, maar geen van beide studies bood haar voldoende uitdaging. Al tijdens de studie werkte ze bij enkele toneelgroepen en tegelijkertijd slaagde ze erin verhalen en artikelen in verschillende tijdschriften gepubliceerd te krijgen. Vanaf eind 1976 werd haar de kans geboden exclusief voor El País te gaan schrijven. Later was ze enkele jaren hoofdredacteur van de zondagsbijlage van dit dagblad en nog steeds is ze er een zeer gewaardeerd colomniste.

Haar levenspartner Pablo Lizcano Fernandez overleed in 2009 op zijn achtenvijftigste aan kanker.

Bibliografie van in het Nederlands vertaalde werken:

1990: Als een vorstin zal ik je behandelen
1991: Het Kristal van Koud Water
1994: Mooi en donker
1997: Vrouwenportretten
1999: De dochter van de kannibaal
2001: Hartstochten. Liefdes die de geschiedenis veranderden
2002: Het hart van de Tartarus
2011: Red de wereld! Volg de instructies
2016: Het absurde idee je nooit meer te zien
Nog niet vertaald in het Nederlands: La Carne (2016), wel in het Frans: La Chair

Behalve bijna twintig romans, verhalen- en reportagebundels schreef ze ook enkele kinderverhalen. Zij won ook verschillende prijzen, waaronder een oeuvre prijs en een publieksprijs.

Zij wordt een representant genoemd van de ‘nieuwe journalistiek’, waaronder wordt verstaan: informatie-verschaffing in literaire bewoordingen. Zelf vindt ze die kwalificatie echter nonsens en ‘absoluut geen nieuwe categorie’.

Sommigen noemen haar werk ook postmodern, omwille van volgende kenmerken:
Zelfreflexie
Spel met de lezer
Gebruik fotomateriaal, citaten en bronnen
Afwisselen feiten met een interpretatie ervan
Vermengen essayistiek en persoonlijke besognes
Ondefinieerbare van het literaire genre

Personages:

a. Rosa Montero en Pablo
b. Pierre en Marie Curie (°Marya Sklodowska) en dochters Irene (x Frederic Joliot) en Eve Denise.

Andere mannen in het leven van Marie Curie:
Voor Pierre: Kazimierz Żorawski
Na Pierre: Paul Langevin

Enkele vragen:

1. Bespreek de titel en de foto op de voorzijde. #lichtheid?
2. Lees de eerste bladzijde tot halverwege de tweede. De schrijfster zegt dat ze geen idee heeft welk soort boek ze schrijft. Heb jij een idee? Welk?
3. Tot wie richt de schrijfster zich?
4. Waarom schrijft zij over Marie Curie?
5. Welk beeld krijg je van Marie Curie? Welke episode uit het leven van Marie Curie is je het meest bijgebleven?
6. In welke vorm heeft zij haar boek gegoten?
7. Wat kom je over Pablo te weten?
8. Waarom gebruikt zij #hashtags?

Een hashtag is een woord of zin met als prefix het #-leesteken, een woord dus inclusief het hekje als voorvoegsel. Door deze combinatie wordt een bericht eenvoudig gevonden. Hashtags worden gebruikt op verschillende socialemediawebsites, zoals Twitter, Facebook en Google+. Hierbij wordt de hashtag vooral gebruikt als een tag-aanduiding. Deze aanduiding kan bestaan uit één of meerdere woorden, al dan niet gescheiden door een underscore in plaats van een spatie bijvoorbeeld: #Wikipedia is een #encyclopedie
De tags #wikipedia en #encyclopedie zorgen ervoor dat het bericht eenvoudig gevonden kan worden. In het geval dat een gebruiker zoekt naar een hashtag krijgt hij meestal een lijst met berichten die dezelfde hashtag gebruiken.

9. In haar dagboek (einde boek) geeft Marie Curie haar idee weer over het literatuuronderwijs. Hoe is haar idee? Wat denk jij daarover?
10. Wat is volgens Rosa Montero belangrijk voor ‘goede literatuur’? Zie p. 184

Een bespreking uit www.mappalibri.be januari 2016: (opvolger Leeswolf en Leeswelp) auteur Jan Baes

‘Echte pijn is onzegbaar. Als je kunt praten over wat je verdriet doet, heb je geluk.’ Zo begint Rosa Montero haar relaas over de lijdensweg die haar echtgenoot Pablo moest doormaken. Zijn kort daaropvolgende dood stortte haar in een diep gat, als mens maar ook als schrijfster, en dit ondanks de bewering dat de oorsprong van alle creativiteit in het lijden zou liggen. Ze kwam niet meer verder in het boek waarmee ze bezig was en het zou pas na de lezing zijn van het dagboek dat Marie Curie schreef na het dodelijk ongeval van haar man, Pierre, dat ze de moed vond om over haar eigen verdriet te spreken. In het spoor van een voorgangster dus die met haar wanhoop en eenzaamheid de deur voor haar opende en genoeg emoties losmaakte om het eigen rouwproces aan te kunnen vatten.
Dit resulteerde in een dikwijls aangrijpend, met veel eigen verdriet gekleurd geschrift, een hoogst originele biografie eigenlijk, over een uiterst getalenteerde en moedige Poolse vrouw die er alles voor over had om haar wetenschappelijke droom in werkelijkheid om te zetten; ondanks vele tegenkantingen en de soms ronduit kwaadaardige reacties van haar omgeving. Het verhaalt onder meer hoe ze samen met haar man de zoektocht naar radium en polonium , die hen de Nobelprijs zou opleveren (de eerste van de twee die Marie Curie zou krijgen), moesten uitvoeren in een tochtige oude loods, en hoe de Franse staat hen ook nadien nooit een fatsoenlijk uitgerust laboratorium zou gunnen. Hoe zij zich ‘als een ijsbreker’ doorheen de harde laag vooroordelen tegenover vrouwen (en vooral vrouwen met talent) moest boren, om de beurt gehaat en beschimpt, geminacht en vernederd. Zoals toen ze, vier jaar na de dood van haar man, een verhouding kreeg met een medewerker, Paul Langevin, getrouwd en vader van vier kinderen. Het schandaal dat volgde, kreeg zelfs internationale allures. Maar ze werd ook bewonderd en bemind, vooral toen ze tijdens de Eerste Wereldoorlog kleine eenheden met röntgenapparatuur (petites Curies genaamd) naar het front zond om gewonden te onderzoeken vooraleer tot medisch ingrijpen over te gaan, en zo veel leed kon voorkomen.

Naast het portret van deze uitzonderlijke, maar ook bijzonder menselijke vrouw, telt dit boekje nog vele andere lagen. Zo beschrijft de auteur als ervaringsdeskundige het pijnlijke rouwproces dat moet worden doorgemaakt na het verlies van een geliefd wezen en dat bijna niet onder woorden te brengen is omdat zulk verdriet als een vorm van waanzin moet worden beschouwd. En ten slotte is het een meditatie over de kracht van literatuur en het schrijven als creatieve daad, zelfs als de dood onderwerp is. Want uiteindelijk vinden we ook daarin betekenis in het verhaal van het leven. Het is immers het sluitstuk.
Tot mijn vreugde citeert Rosa Montero meerdere malen de hier vrijwel onbekende Amerikaanse schrijver-begrafenisondernemer Thomas Lynch, die over de dood een aantal merkwaardige en hoogst originele verhalen heeft geschreven, waarvan er ook enkele werden vertaald.

Over Ann Vandamme

begeleidde al leesgroepen toen zij nog geen website had. Sinds 2007 plaatst zij alle leesgroepwerkbladen op het net. Ondertussen vist zij regelmatig werkbladen op uit haar papieren archief en zet die ook online.
Vroeger werkte zij in een boekhandel, later in een uitgeverij en sinds 2014 is zij bibliothecaris van Pepingen, in het hart van het Pajottenland. De bibliotheken van de regio Pajottenland en Zennevallei werken nauw samen, en ook de verschillende leesclubs organiseren vaak een gemeenschappelijk evenement. Het logische gevolg is dat al deze leesclubs ook op deze blog een plaats krijgen. Veel leesplezier!

Dit bericht is geplaatst in bibliotheek Pepingen met de tags , , , , , . Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *