Alaa Al Aswani: Het Yacoubian (leesclub Pepingen februari 2017)

Biografie:
De tandarts Alaa Al Aswani (°1957, Caïro) kreeg zijn opleiding in Chicago, maar koos er bewust voor in zijn geboortestad te werken. Hij startte zijn praktijk in het Yacoubiangebouw. In de ochtend schrijft hij, ’s middags is hij in zijn praktijk, waar zijn patiënten hem inspireren tot nieuwe verhalen.

In 2002 oogstte hij internationale roem met ‘Het Yacoubian’, een kaleidoscopische roman dat zich afspeelt in, inderdaad, het Yacoubiangebouw. Nadien volgden vele romans, verhalenbundels en politieke beschouwingen.

Ook politiek is Aswani actief. In 2004 is hij één van de oprichters van Kefaya, de organisatie die het ontslag van president Moebarak eist. In 2010 verzet hij zich tegen de vertaling van ‘Het Yacoubian’ in het Hebreeuws omdat hij geen normalisering van de relaties tussen Egypte en Israël wil en in 2011 steunt hij de Arabische Lente en nemt hij deel aan de betogingen op het Tahrirplein.

Een overzicht van zijn in het Nederlands vertaalde werken:

2004: Eigen vuur
Verhalen uit CaÏro

2004: Het Yacoubian

2008: Chicago
Het leven van een aantal Egyptenaren in en om de medische faculteit in Chicago gaat niet over rozen.

2011: Over Egypte
Politieke beschouwingen

2013: De automobielclub van Caïro
De vader van een gezin in Caïro heeft al zijn geld verloren en gaat als bediende in de Automobielclub werken, die in 1924 is opgericht, naar Engels voorbeeld. De club houdt zich bezig met alles wat met auto’s te maken heeft, zoals het verharden van wegen, maximumsnelheid en vergunningen. Egypte was rond 1940 nog Brits protectoraat. De Egyptenaren werden door de Engelsen als minderwaardig behandeld. Dat overkomt ook de vader.

Personages en verhaallijnen:

a. Taha, zoon van de conciërge, en Boethania
b. Boethania en Zaki Bey (Dassoeki)
c. De geslaagde zakenman Mohammed Azzam en Souad
d. Hatim Rashied, hoofdredacteur van het Franstalig dagblad Le Caïre, en Abdoh

Situering in tijd en ruimte:

Caïro aan het begin van de jaren 90, in de schaduw van de Golfoorlog (1990-1991)

1981: President Sadat wordt door islamitische extremisten vermoord en opgevolgd door zijn toenmalige vicepresident Moebarak die het land min of meer als dictator dertig jaar leidt.

2011: Egyptische revolutie (na geslaagde Jasmijnrevolutie in Tunesië). Moebarak treedt af.

2012: Presidentsverkiezingen worden gewonnen door Mohamed Morsi van de Islamitische Moslimgemeenschap

2013: Militaire staatsgreep

2014: de seculiere Abdul Fatah al-Sisi wint de verkiezingen

Steeds meer Egyptenaren beseffen dat het dictatoriale regime van Abdel Fatah al-Sisi geen blijvertje is. Ook in het Midden-Oosten weet men intussen dat democratie gelijkstaat aan rechtvaardigheid.” (Al Aswani in Knack – 03 Feb.2016)

Andere voorbeelden van verhalen waarin een flatgebouw als metafoor voor het alledaagse leven dient:

1957: Carlo Emilia Gadda: ‘Die gore klerezooi in de Via Merulana’
1978: Georges Perec: ‘Het leven een gebruiksaanwijzing’ (La Vie mode d’emploi)
2002: Shafak: ‘Het luizenpaleis’ (speelt zich af in Istanbul)
2003: Franke: ‘Wolfstonen’
2015: Saskia de Coster: ‘Wat alleen wij horen’

Enkele vragen:

1. De titel van de roman verwijst naar het gebouw waarin de personages van het verhaal wonen. Beschrijf het gebouw.
2. Waarom kiest de auteur zo’n appartementsgebouw als locatie?
3. Het Yacoubian wordt een caleidoscopische roman genoemd. Waarom?
4. Hoe zou je het Caïro van die jaren 90 het best leren kennen? Via een chronologische beschrijving van één van de personages (vb.Taha) of via die caleidoscopische beschrijving van de inwoners van het gebouw? Of via een documentaire? Waarom?
5. Hoe beschrijft Aswaani zijn personages? Typetjes of persoonlijkheden? Zwart of wit? In de verfilming ervan (The Yacoubian Building, regisseur Marwan Hamed, 2006) zijn de personages echt wel mensen van vlees en bloed.
6. Veroordeelt Aswani zijn personages? Vind je dat hij dat moet doen?
7.. Wat vind je van het taalgebruik? vb. ‘Onder hem voelde hij haar lichaam branden van verlangen’ (p.119, en zo zijn er veel meer zinnen te vinden…). Is dit stationsromannetjestaal of past het in dat verhaal. Verklaar.
8. Wat wil Aswani met dit verhaal bereiken. Slaagt hij erin?
9. Vind je dit een zwaar of een licht verhaal. Verklaar.
10. Veroordeelt Aswani zijn personages? Moet hij dat doen?
11. Begrijp je het succes van deze roman, zowel in Egypte zelf als in de hele wereld?

Over Ann Vandamme

begeleidde al leesgroepen toen zij nog geen website had. Sinds 2007 plaatst zij alle leesgroepwerkbladen op het net. Ondertussen vist zij regelmatig werkbladen op uit haar papieren archief en zet die ook online. Vroeger werkte zij in een boekhandel, later in een uitgeverij en sinds 2014 is zij bibliothecaris van Pepingen, in het hart van het Pajottenland. De bibliotheken van de regio Pajottenland en Zennevallei werken nauw samen, en ook de verschillende leesclubs organiseren vaak een gemeenschappelijk evenement. Het logische gevolg is dat al deze leesclubs ook op deze blog een plaats krijgen. Veel leesplezier!
Dit bericht is geplaatst in bibliotheek Pepingen met de tags , , . Bookmark de permalink.

2 reacties op Alaa Al Aswani: Het Yacoubian (leesclub Pepingen februari 2017)

  1. Ann Vandamme schreef:

    De kracht van dit boek ligt niet in poëtische zinnen, maar wel in de caleidoscopische en rake beschrijvingen van enkele families in een appartementsgebouw (het Yacoubian) in het Caïro van de jaren 90. Het merendeel van de leesgroep hield er niet van. Eén lezer noemde het zelfs een stationsromannetje. Bovendien viel het op dat een boek over een moslimmaatschappij bespreken, geschreven door een moslim zelf, heikel aan het worden is. Toch wisten sommige leden parallellen met ons landje (en buurlanden) te trekken: niet wat de islam, maar wel wat het corrupte bestuur betreft… Dus toch niet zo’n ver van mijn bed show. Gelukkig waren er drie absolute voorstanders van het boek, en vooral: of de anderen nu van het boek hielden of niet, ze wilden koste wat kost weten hoe het boek eindigde en lazen het boek ook uit (wat geen verplichting is in de leesclub. Als ze een boek na 30 blz. echt niet zien zitten, raad ik hen aan te stoppen. Het leesplezier moet aanwezig blijven).
    KLeine nota: De personages zeggen in bijna elke zin “Als het Allah belieft”. Blijkbaar werd in onze streken vroeger ook te pas en te onpas “Als het Goed belieft’ gezegd…

  2. Hilde Lemey schreef:

    Hartelijk dank voor alle interessante verslagen, een plezier om te lezen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *