Almudena Grandes: Kleine helden (leesclub Halle) Verslag van Sonja en Stefanie

Almudena Grandes is één van de populairste schrijfsters in Spanje. Ze debuteerde met een erotisch boek. In de meeste van haar andere boeken staat de Spaanse burgeroorlog centraal. Met haar roman ‘Het ijzig hart’ kreeg ze voor het eerst (2012) bekendheid buiten Spanje.

Inhoud (van de achterflap)

Een volksbuurt in Madrid. Rijk en arm, jong en oud, singles en gezinnen, Spanjaarden en immigranten. Van een architect die plots werkloos is tot een gynaecologe die de strijd aangaat met de sluiting van haar ziekenhuis. Van een kapster die haar winst ziet slinken door de Chinese schoonheidssalon aan de overkant tot een succesvolle televisiejournaliste die haar leven binnenstebuiten gekeerd ziet… zij hebben geen schuld aan de crisis, maar moeten haar wel dragen en er ondanks alles proberen bovenuit te stijgen. Elk op hun manier beleven de buurtgenoten bitterzoete momenten van onverwachte solidariteit, van verontwaardiging en woede maar ook van tederheid en doorzetten. Samen blazen ze hun buurt nieuw leven in.

Waardering

In de rondvraag peilen we of Grandes erin slaagde om de sfeer van de crisis in Spanje weer te geven. Hoe hebben de Spanjaarden dit zelf beleefd?

De meesten hebben het boek graag gelezen
-Gemakkelijk te lezen : door de vele personages weinig diepgang
-Leest vlot alsof je kijkt naar een soap ; veel personages , gaat over gedwongen solidariteit tussen; eerst vooral een opsomming wat de mensen meemaken, pas na 2/3 in het boek komen de oplossingen voor de problemen aan bod
-Hoe psychologie van een crisis het gedrag van mensen verandert
-Te optimistisch : worden mensen zo snel solidair?
-Zuiders familiesfeer : filmisch (Cfr. Almodovar) ; sympathiek, niet diepgaand
-Gedrag sympathiek ondanks de omstandigheden
-Fijn om te lezen : we beseffen niet hoe hard de crisis kan toeslaan ; solidariteit groeit als mensen weinig hebben; korte stukjes over specifieke situaties, soort kortverhalen op zich
-Geen logische volgorde ; dagelijkse strijd van gewone mensen die er het beste van willen maken ieders individuele strijd
-Sociale roman : vlug en graag gelezen : arme mensen hebben ook hun fierheid
-Elk personage heeft zijn eigen kleine geschiedenis ; veel komt goed ; het verhaal van 3 generaties
-Heel herkenbaar : wie op korte tijd veel verliest kent de cultuur van de armoede niet; veel mensen zijn getroffen , het is geen persoonlijke tegenslag . Het feit dat er veel personages zijn is betekenisvol, wijst erop dat veel mensen getroffen zijn door de crisis.
-Graag gelezen, gaf een soort rust
-Vlot maar verwarrend
-Geeft een goed inzicht in de crisis

Opbouw

Het boek bestaat uit 3 delen :

Eerst : een soort voorwoord , zeer knap geschreven. Het is een andere stijl geschreven dan het ‘Nu’
Nu : de verhalen van de mensen in één wijk. Er is wel een sociale mix : het kan aan iedereen overkomen. Er is ook 1 gezin dat naar Spanje is gekomen voor een beter leven. Religie en politiek komen niet aan bod.
Later : wat gebeurt er met alle personages ? Hierdoor wordt het een afgerond verhaal. Wij zijn meer vertrouwd met het open einde van boeken, zo kunnen we het verhaal zelf verder invullen. Het verhaal van de Syriëstrijder lijkt er voor sommigen wat over. Er lijkt geen rechtstreeks verband. Mogelijke verklaring : in de tegenslag zijn deze immigranten nog eens extra onrechtvaardig behandeld, maar is dit een reden om strijder te worden?

Varia:

Veel van de verhalen spelen zich af op plekken waar veel mensen samen komen : het café of het kapsalon. In momenten van crisis zijn dit vaak nog de enige betaalbare luxe. Deze fragmenten zijn heel filmisch beschreven.

Het boek vertelt over jong en oud. Verschillende generaties zijn door de crisis getroffen. De oudste generatie komt het meest positief in beeld. Zij kan het best om met de crisis want oudere mensen hebben het Franco-regime meegemaakt. De oorspronkelijk Spaanse titel is daar een verwijzing naar. ‘Los besos en el pan’ kan je vertalen als ‘kusjes op het brood’ en verwijst naar de armoede die men toen kende. Je verkwiste geen eten en gaf een kusje op je brood als het uit je hand viel. Over de Franco-periode werd later gezwegen. De kinderen van nu weten niet hoe ze met de crisis om moeten gaan. Grootmoeder is ook erg mee met haar tijd : zij gamet en doet zelfs mee aan tornooien.

Het boek is met humor geschreven, ook in de trieste verhalen. Een voorbeeld hiervan is het verhaal van de moeder die op sterven ligt en vertelt over ‘haar vriendin Edelmira’, die 4 kinderen heeft van een andere man. De zoon luistert niet echt en wordt terecht gewezen. P.50 ‘Maar hij luistert maar met een half oor naar het verhaal van Edelmira. De tv in de kamer staat aan en terwijl zijn moeder praat, kijkt hij met een schuin oog naar een aflevering van de favoriete soap van zijn vrouw, een romantische serie waarin een paar jongens als kleine kinderen zoek waren geraakt, op hun dertigste weer terugkomen en dan niet de kinderen blijken te zijn van degenen van wie ze dachten dat hun ouders waren en die gaandeweg verliefd worden op hun nichtjes die uiteindelijk hun zusjes zijn.’

De kaft vermeldt : ‘Wat Piketty zegt met cijfers, zegt Almudena Grandes met woorden’ – El Pais. Er is echter een groot verschil : Grandes heeft het niet over de oorzaak van de crisis maar vertelt over de impact ervan in het dagelijks leven van de wijkbewoners.

Het verhaal van de leerkracht Sophia die maaltijden organiseert tijdens de vakantie, blijft hangen. Ook hier, bij ons, zijn er kinderen die geen eten mee krijgen naar school en 30% van de schoolrekeningen blijft onbetaald. De mensen in de wijk organiseren zich om zelf de crisis te bestrijden. Eigenlijk zou de hulp met belastingsgeld moeten georganiseerd worden.
Een opmerking : soms gaan in het geheel (van het verhaal) de ergste dingen verloren: zoals de zelfmoord en de moord op de mishandelde vrouw.

Al bij al is ‘Kleine helden’ een vlot te lezen boek dat bij nader inzien toch dieper ingaat op de crisis dan dat op het eerste zicht het geval lijkt. Een verademing na de boeken die we de voorbije maanden gelezen hebben.

Please follow and like us:

Over Ann Vandamme

begeleidde al leesgroepen toen zij nog geen website had. Sinds 2007 plaatst zij alle leesgroepwerkbladen op het net. Ondertussen vist zij regelmatig werkbladen op uit haar papieren archief en zet die ook online. Vroeger werkte zij in een boekhandel, later in een uitgeverij en sinds 2014 is zij bibliothecaris van Pepingen, in het hart van het Pajottenland. De bibliotheken van de regio Pajottenland en Zennevallei werken nauw samen, en ook de verschillende leesclubs organiseren vaak een gemeenschappelijk evenement. Het logische gevolg is dat al deze leesclubs ook op deze blog een plaats krijgen. Veel leesplezier!
Dit bericht is geplaatst in bibliotheek Halle. Bookmark de permalink.

Geef een reactie